Transmetuar më 15-11-2026, 11:31

Ishte rreth orës 3:30 të pasdites, më 30 prill 1945, kur Adolf Hitleri i mori jetën vetes në bunkerin e tij nëntokësor nën Kancelarinë e Berlinit. Sipas rrëfimeve historike, ai mori pistoletën e tij dhe, pasi theu një kapsulë cianuri me dhëmbë, ra i vdekur me një plumb në tëmth. Eva Braun, me të cilën ishte martuar vetëm një ditë më parë, gjithashtu i mori jetën vetes duke gëlltitur cianur. E gjithë kjo, në një kohë kur forcat sovjetike kishin arritur tashmë në qendër të kryeqytetit gjerman. Në përputhje me dëshirat e fundit të diktatorit gjerman, trupat e tyre të pajetë u nxorën nga bunkeri dhe u dogjën. Tetë ditë më vonë, më 8 maj 1945, kjo shënoi fundin e Luftës së Dytë Botërore.

Copa e çmuar e pëlhurës Ndër objektet e lëna në bunker, ku u shkrua akti i fundit i jetës së udhëheqësit të Partisë Nacional Socialiste të Punëtorëve Gjermanë, ishte një divan. Njollat ​​e gjakut në pëlhurën e tij tërhoqën vëmendjen e Kolonelit Amerikan Roswell P. Rosengren, i cili preu një pjesë dhe e mbajti atë si suvenir, derisa përfundoi në Muzeun Kombëtar të Historisë së Gettysburgut në Pensilvani, SHBA. Rreth 80 vjet më vonë, kjo copë rezultoi e vlefshme për një ekip gjenetistësh, të cilët vendosën të kryenin një hetim të pazakontë shkencor për të hedhur dritë mbi misteret e diktatorit.

Shkencëtarët u përpoqën të rikuperonin dhe analizonin materialin gjenetik nga njollat ​​e gjakut, me qëllim që të hetonin për herë të parë identitetin gjenetik të Adolf Hitlerit. Hulumtimi u drejtua nga gjenetisti dhe profesori britanik Turi King, i njohur për identifikimin e mbetjeve të Mbretit Richard III. Ekipi përfshinte Dr. Alex Kay, një historian i Gjermanisë naziste në Universitetin e Potsdamit, si dhe ekspertë nga fusha të ndryshme shkencore ndërkombëtare. Përpjekja u prezantua në dokumentarin e Channel 4 “ADN-ja e Hitlerit: Plani Gjenetik i një Diktatori”, i cili u transmetua në vitin 2025 dhe zbuloi shumë rreth predispozicionit të tij gjenetik. King, duke folur për Times, kishte komentuar se nëse vetë Hitleri do të kishte ekzaminuar “rezultatet e tij gjenetike, ai pothuajse me siguri do ta kishte dërguar veten në dhomat e gazit”.

Analiza gjenetike Gjetjet nxorën në pah prova që rindezën debatin e gjatë rreth shëndetit fizik dhe mendor të Hitlerit. Sfida e parë e madhe e ekipit ishte të vërtetonte se gjaku në copë ishte me të vërtetë i tij. Studiuesit konfirmuan se materiali i përkiste atij, falë krahasimit të kujdesshëm me një mostër gjaku nga një i afërm i konfirmuar. Një nga çështjet e para që shkencëtarët hetuan ishte thashethemi shumë i diskutuar i prejardhjes hebraike, pasi për dekada kishte pasur pretendime se gjyshi i tij ishte hebre. Megjithatë, analiza gjenetike nuk gjeti prova për të mbështetur këtë teori, duke treguar në vend të kësaj se prejardhja e tij ishte tërësisht austriake dhe evropiane qendrore.

Sindroma e rrallë dhe një top Raportet historike rreth anatomisë së tij dhe konkretisht zhvillimit të organeve gjenitale rezultojnë të sakta, pasi falë analizës gjenetike, Hitleri ndoshta vuante nga sindroma Kallmann, një çrregullim i rrallë gjenetik që ndikon në zhvillimin hormonal dhe mund të shkaktojë vonesë ose fillim jo të plotë të pubertetit. Studiuesit identifikuan një ndryshim gjenetik në gjenin PROK2 që shoqërohet drejtpërdrejt me këtë çrregullim. Ndër karakteristikat e kësaj sindrome janë kriptorkidizmi, në të cilin një ose të dy testikujt nuk kanë zbritur në pozicionin e tyre normal, nivele të ulëta të testosteronit, një ndjenjë e reduktuar e nuhatjes ose anosmia dhe mundësia e mikrofalusit. Zbulimi konfirmon raportet e dikurshme të inteligjencës dhe dëshmitë historike rreth problemeve me zhvillimin e penisit të tij, duke shpjeguar përfundimisht edhe këngën satirike britanike të kohës së luftës “Hitleri ka vetëm një top”. Sindroma shoqërohet gjithashtu me probleme të dukshme të fertilitetit dhe nivele të ulëta të hormoneve seksuale.

Kay, duke folur për Times, shpjegoi se kjo gjendje biologjike do të ndihmonte në shpjegimin e “përkushtimit shumë të pazakontë dhe pothuajse të plotë të Hitlerit ndaj politikës në jetën e tij, duke përjashtuar çdo lloj jete private ose familjare. Nazistë të tjerë të lartë kishin gra, fëmijë, madje edhe lidhje jashtëmartesore të shumta. Hitleri është i vetmi person në të gjithë udhëheqjen naziste që nuk ka krijuar një familje tradicionale. Prandaj, unë besoj se vetëm nën Hitlerin lëvizja naziste mund të kishte ardhur në pushtet në atë formë fanatike”.

Çfarë tregoi ADN-ja për shëndetin e tij mendor? Edhe më interesant ishte përpjekja e ekspertëve për të arritur në përfundimin nëse kishte një predispozitë gjenetike për sëmundje specifike mendore. Sipas rezultateve, profili gjenetik i Hitlerit tregoi indikacione të forta të një predispozicioni statistikisht të lartë ndaj çrregullimit të hiperaktivitetit të deficitit të vëmendjes (ADHD), skizofrenisë, çrregullimit bipolar dhe tipareve komplekse që lidhen me spektrin e autizmit. Konkretisht, ai ishte në përqindjen më të lartë për të gjitha gjendjet e mësipërme në krahasim me popullatën e gjerë.

“U habita kur zbulova se Adolf Hitleri renditet në 1% më të lartë në rezultatin poligjenik për autizmin, skizofreninë dhe çrregullimin bipolar. Asnjë nga 37,000 individët e bazuar në popullatë nuk shënoi kaq shumë në të tre parametrat njëkohësisht. Prandaj, ai dallohet ndjeshëm nga popullata e përgjithshme”, shpjegoi profesoresha në Departamentin e Biomjekësisë në Universitetin Aarhus, Dite Demondis, e cila mori pjesë aktive në këtë hulumtim të thelluar.

Megjithatë, shkencëtarët theksojnë se nuk është e qartë se cila do të ishte në të vërtetë diagnoza e tij klinike, pasi gjetjet gjenetike nuk çojnë domosdoshmërisht në përfundimin se dikush do të zhvillojë detyrimisht një çrregullim specifik, dhe as nuk mund të parashikohet sjellja apo karakteri i një njeriu vetëm nga ADN-ja e tij. Në fund të fundit, personaliteti, mendësia dhe shëndeti mendor i çdo individi formohen nga një ndërveprim kompleks i një numri të madh faktorësh biologjikë dhe mjedisorë.

Siç raporton Deutsche Welle, psikiatri iraniano-amerikan Nasir Ghaemi, profesor i psikiatrisë në Shkollën e Mjekësisë të Universitetit Tufts dhe lektor i njohur i psikiatrisë në Shkollën Mjekësore të Harvardit, i konsideron gjetjet e ADN-së “shkencërisht të sakta” dhe është i bindur se Hitleri vuante realisht nga depression maniak ose çrregullimi bipolar. Sa i përket sindromës Kallmann, Gaemi beson se kjo mund të shpjegojë më tej pse atij dukej se i mungonte “një libido e lartë seksuale, ndryshe nga shumica e njerëzve me tipare maniake, ndërsa nga ana tjetër ai shfaqte shumë tipare të tjera të tilla, të tilla si energjia fizike e jashtëzakonshme, nevoja e reduktuar për gjumë gjatë natës dhe një vetëvlerësim jashtëzakonisht i lartë”. Sigurisht, e gjithë kjo mbetet në nivelin e provës shkencore dhe hipotezave analitike, dhe jo si një diagnozë e pakundërshtueshme mjekësore.

Reagimet dhe kufizimet e shkencës Nuk pati pak reagime publike dhe akademike ndaj dokumentarit, pasi para shfaqjes së tij televizive, këto gjetje nuk ishin botuar paraprakisht në ndonjë revistë shkencore të mirëfilltë ndërkombëtare, dhe për pasojë metodologjia dhe vlefshmëria e rezultateve nuk ishin vlerësuar paraprakisht nga ekspertë të pavarur të fushës. Në të njëjtën kohë, u shpreh një shqetësim i madh etik për mënyrën se si u paraqitën sëmundjet e mundshme mendore dhe fizike të Hitlerit, dhe se si ato mund të keqpërdoren për të shpjeguar apo zbutur përgjegjësinë për një nga krimet më të madhërishme dhe më monstruoze në historinë moderne.

Ekspertët bien dakord se ADN-ja mund të ofrojë informacion të vlefshëm në lidhje me biologjinë dhe predispozitat e një personi, por ajo nuk mund të shpjegojë në vetvete bindjet e tyre ideologjike, zgjedhjet morale dhe vendimet kriminale. Prandaj, ngritja e nazizmit, dhunës ekstreme, antisemitizmit institucional dhe Holokaustit nuk ishin aspak rezultat i një gjenialiteti të veçantë apo i ndonjë sëmundjeje të caktuar gjenetike.

Vetë udhëheqjca e studimit, gjenetisti Turi King, theksoi se ajo që donte të nxirrte në pah nga ky studim ishte pikërisht “kompleksiteti i madh i gjenetikës dhe ndërveprimi i ndërlikuar i kushteve njerëzore. Njerëzit priren ta shohin ADN-në si përgjigjen magjike për çdo gjë. Ata shpesh e konsiderojnë atë si plotësisht deterministe, gjë që nuk është aspak e vërtetë. ADN-ja është gjithmonë vetëm një pjesë e vogël e enigmës se kush është në të vërtetë dikush… Është e pamundur të lexosh ose të shohësh të keqen e pastër brenda një sekuence gjenomi”.

Shënim: Në disa lajme, imazhet gjenden nga interneti, që konsiderohen të jenë në domenin publik. Nëse dikush pretendon pronësinë, ne do të citojmë autorin, ose, sipas kërkesës, do të heqim menjëherë imazhin.

Bashkohu me kanalin e NOA WhatsApp për lajmet më të fundit direkt në celularin tënd

Lajmet e fundit