Një studim i kohëve të fundit nga Universiteti i Kolumbias ofron të dhënat e nevojshme për të kuptuar sfondin e këtij shpërthimi të të rinjve

Nga Krisanthi Rumelioti

Komuniteti botëror po përballet me një krizë të heshtur, por shpërthyese, ndërsa një studim i ri i gjerë i Universitetit Columbia jep alarmin për përkeqësimin drastik të shëndetit mendor të të rinjve në mbarë botën.

Ky studim, i cili analizoi të dhënat e 50.000 personave në 92 vende, zbulon se brezat më të rinj tashmë po privohen nga elemente themelore të mirëqenies, si energjia jetësore dhe qëndrueshmëria psikologjike.

Ky ngërç psikologjik nuk mbetet më i mbyllur brenda katër mureve. Ai është shndërruar në lëndë djegëse për një shpërthim shoqëror.

Nga konviktet studentore të Parisit deri në rrugët e Athinës, Berlinit dhe Milanos, brezi i ri po ngrihet dhe po reagon fuqishëm kundër stresit të vazhdueshëm, rraskapitjes në punë dhe pasigurisë ekonomike.

Të rinjtë evropianë refuzojnë të pajtohen me një të ardhme me pritshmëri të ulëta.

Në përputhje me paralajmërimet dramatike të shkencëtarëve, ata po e shndërrojnë zhgënjimin e tyre ekzistencial në një thirrje kolektive zemërimi, duke mbushur rrugët dhe duke kërkuar nga udhëheqësit angazhime të menjëhershme dhe rrënjësore politike për të garantuar jetën dhe dinjitetin e tyre.

Rrënja e problemit qëndron në faktin se të rinjtë ndihen të bllokuar në një të tashme të mbushur me rraskapitje profesionale (burnout) dhe pasiguri, pasi kanë humbur besimin se e ardhmja do t’u ofrojë stabilitet dhe mundësi.

Çfarë tregojnë gjetjet e studimit

Në veçanti, në nivel global, shëndeti mendor po shfaq shenja përkeqësimi, sidomos mes të rinjve. Përkundrazi, studimi konstatoi shenja pozitive për personat në moshë më të madhe.

Gjetjet janë publikuar në revistën shkencore Social Indicators Research.

“Këto gjetje janë më shumë sesa thjesht një sinjal për politikëbërësit, të cilët duhet të ofrojnë zgjidhjet e nevojshme për përmirësimin e shëndetit mendor të të rinjve ose të atyre që po luftojnë për t’ia dalë mbanë”, thotë Kai Ruggeri, autori kryesor i studimit dhe profesor i politikave dhe menaxhimit të shëndetit në Shkollën e Shëndetit Publik të Universitetit Columbia.

“Në të vërtetë, ato përbëjnë një dritë të kuqe alarmi që pulson, pasi popullsi të tëra tashmë po përballen me vështirësi dhe ndiejnë se qëndrueshmëria e tyre psikologjike është dobësuar ndjeshëm. Nuk bëhet fjalë vetëm për shqetësimin ndaj një të ardhmeje të pasigurt. Udhëheqësit nuk mund të përdorin më shprehje të përgjithshme dhe të paqarta që nënkuptojnë investime në iniciativa të papërcaktuara për shëndetin mendor”, thekson ai.

Sipas tij, politikanët duhet të marrin angazhime konkrete për veprime të rëndësishme:

• Të garantojnë mjetet e jetesës përballë humbjes së vendeve të punës që shkaktohet nga Inteligjenca Artificiale.

• Të trajtojnë faktorët që çojnë në rraskapitje profesionale te të rinjtë dhe te popullsia në moshë pune.

• Të ndërmarrin masa që do të krijojnë besim në mundësitë e së ardhmes.

“Të gjitha këto”, shton ai, “duhet të mbështeten nga përmirësimi i aksesit në kujdesin për sëmundjet mendore. Mosrealizimi i këtyre angazhimeve nuk përbën kërcënim vetëm për të ardhmen, por edhe për të tashmen”, përfundon Ruggeri.

Studimi, i cili u zhvillua kryesisht në internet, u drejtoi pjesëmarrësve 10 pyetje lidhur me shëndetin mendor, duke regjistruar një sërë dimensionesh, si ndjenjën e aftësisë personale, optimizmin, vetëvlerësimin, emocionet pozitive, angazhimin dhe vitalitetin, ndër të tjera.

Më pas u kryen matje shtesë për çrregullime të zakonshme mendore, si stresi, depresioni dhe ankthi, si dhe për kënaqësinë e përgjithshme nga jeta.

Studiuesit mblodhën gjithashtu të dhëna demografike lidhur me moshën, gjininë, pasurinë, punësimin dhe faktorë të tjerë.

Hendeku i optimizmit

Dimensionet e shëndetit mendor që morën vlerësimet më të larta ishin marrëdhëniet, kuptimi i jetës, aftësia personale, angazhimi dhe vetëvlerësimi.

Ky rezultat mund të tregojë se individët e vlerësojnë pozitivisht veten, por kanë një qëndrim negativ ndaj faktorëve të jashtëm që ndikojnë në uljen e mirëqenies së tyre.

Me fjalë të tjera, ata mund të ndihen përgjithësisht mirë për rrethanat dhe përvojat e tyre personale, por ngjarjet jashtë kontrollit të tyre, si paqëndrueshmëria politike dhe ekonomike, shkaktojnë dëme të konsiderueshme psikologjike, duke sjellë frikë, ankth dhe rraskapitje profesionale.

Kjo përputhet me raportimet për të ashtuquajturin “hendek të optimizmit”, që ekziston mes mënyrës se si njerëzit e shohin jetën e tyre personale dhe mënyrës se si e perceptojnë shoqërinë në përgjithësi.

Të ardhurat, arsimi, punësimi dhe kushtet e jetesës

Personat që punonin dhe ata me të ardhura më të larta kishin prirjen të gëzonin shëndet mendor dhe mirëqenie më të mirë. Nuk u konstatua ndonjë kufi i sipërm. Sa më shumë burime të kishin në dispozicion, aq më të mira ishin rezultatet.

Në kundërshtim me narrativat që flasin për rënien e vlerës së arsimit universitar, zotërimi vetëm i arsimit të mesëm ose i një niveli më të ulët arsimor u lidh me mirëqenie më të ulët në shumë vende.

Çdo nivel shtesë arsimimi u shoqërua me rezultate më të larta në treguesit e shëndetit mendor dhe mirëqenies.

Edhe fakti që individët nuk jetonin vetëm ndikonte pozitivisht në mirëqenien e tyre. Familjet me më shumë anëtarë raportuan rezultate më të larta.

Po kështu, personat që punonin sipas një modeli hibrid, duke kombinuar punën në zyrë me atë nga distanca, shënuan rezultate më të mira sesa ata që punonin tërësisht në distancë.

Autorët e studimit hamendësojnë se disa të rinj që dolën vullnetarë për të marrë pjesë ishin të gatshëm të ndanin përvojat e tyre pikërisht sepse ndienin se shqetësimet e tyre lidhur me shëndetin mendor nuk ishin trajtuar siç duhej.

Në mënyrë të ngjashme, pjesëmarrësit në moshë më të madhe mund të kenë qenë ata që ishin më të aftë të merrnin pjesë për shkak të nivelit të tyre të përgjithshëm të lidhjes me të tjerët dhe me informacionin, pra mënyrës se si ishin informuar fillimisht për studimin, si dhe nivelit të tyre të vitalitetit, pasi përfundimi i pyetësorit kërkonte njëfarë energjie dhe motivimi.

Megjithatë, autorët arrijnë në përfundimin se vetëm këta faktorë nuk mund ta shpjegojnë të gjithë rezultatin e vërejtur në një kampion kaq të madh.