TIRANË, 25 Tetor 2026 — Shqipëria renditet në fund të Evropës për numrin e të diplomuarve me doktoratë në fushat e shkencës, matematikës, informatikës, inxhinierisë, prodhimit dhe ndërtimit, në raport me popullsinë e re.

Të dhënat e publikuara nga Eurostat tregojnë se në vitin 2023, në Shqipëri kishte 0 të diplomuar me doktoratë për 1 mijë banorë të moshës 25–34 vjeç, përkundrejt një mesatareje prej 0.9 doktoratash për 1 mijë banorë në Bashkimin Evropian.

Krahasimi me rajonin dhe vendet e BE-së

Diferenca mbetet e dukshme edhe në krahasim me vendet e tjera të Ballkanit Perëndimor dhe ekonomitë e zhvilluara evropiane:

Rajoni: Në vitin 2023, Serbia shënonte 0.5 të diplomuar për 1 mijë banorë të moshës 25–34 vjeç, ndërsa Mali i Zi dhe Maqedonia e Veriut regjistronin nga 0.1.

Liderët evropianë: Zvicra kryesonte tabelën me 1.9 doktorantë të diplomuar për 1 mijë banorë, ndërsa Franca dhe Luksemburgu kishin nga 1.3. Gjermania dhe Suedia regjistronin respektivisht nga 1.1.

Eurostat përfshin në këtë tregues fushat që konsiderohen si shtylla kryesore për kapacitetet shkencore dhe zhvillimin teknologjik të një ekonomie.

Ecuria ndër vite dhe hendeku gjinor

Të dhënat e detajuara sipas gjinisë tregojnë se numri i doktoriaturave në shkencë dhe teknologji ka mbetur në nivele minimale gjatë viteve të fundit në Shqipëri:

Meshkujt: Në vitin 2021 treguesi ishte 0 për 1 mijë banorë, pësoi një rritje minimale në 0.1 në vitin 2022, për t’u kthyer sërish në 0 në vitin 2023.

Femrat: Treguesi ishte 0.1 në vitet 2021 dhe 2022, ndërsa në vitin 2023 zbriti në 0.

Në Bashkimin Evropian, në vitin 2023 numri i meshkujve të diplomuar me doktoratë në këto fusha ishte 1.1 për 1 mijë banorë, ndërsa për femrat ishte 0.7. Për vitin 2024, mesatarja e BE-së u rrit në 1.1 te meshkujt dhe 0.8 te femrat, ndërsa për Shqipërinë Eurostat nuk ka paraqitur të dhëna të përditësuara.

Mungesa e doktorantëve në shkenca konsiderohet nga ekspertët si një pengesë serioze për transformimin teknologjik, inovacionin dhe zhvillimin industrial të vendit.