TURQI – Presidenti turk Recep Tayyip Erdogan reagoi ndaj kundërshtimeve të Greqisë për një shitje të mundshme të avionëve luftarakë F-35 Turqisë, duke deklaruar se Ankaraja nuk ka vënë kurrë në diskutim programet e armatimit të Athinës.

Në konferencën për shtyp pas përfundimit të Samitit të NATO-s, Erdogan kritikoi qëndrimin e kryeministrit grek Kyriakos Mitsotakis, ndërsa u përpoq të përcillte mesazhe për uljen e tensioneve në marrëdhëniet mes dy vendeve.

“A e kemi pyetur ndonjëherë z. Mitsotakis për pajisjet mbrojtëse që ka blerë Greqia? A i kemi thënë ndonjëherë: ‘Pse i keni blerë këto?’”, deklaroi presidenti turk.

Sipas mediave ndërkombëtare, udhëheqja turke ka kritikuar vazhdimisht muajt e fundit programin e modernizimit të Forcave të Armatosura greke dhe marrëveshjet e mbrojtjes që Athina ka nënshkruar me Francën dhe Izraelin, duke i cilësuar ato si të panevojshme dhe me kosto të lartë për qytetarët grekë.

Një nga pikat kryesore të mosmarrëveshjes mbetet casus belli, kërcënimi i miratuar nga Parlamenti turk në vitin 1995 në rast se Greqia zgjeron ujërat e saj territoriale në Egje. Athina ka kërkuar heqjen e këtij qëndrimi si kusht për mbështetjen e afrimit të Turqisë me mekanizmat e mbrojtjes së Bashkimit Evropian.

Sipas raportimeve, Greqia e ka lidhur këtë çështje edhe me pjesëmarrjen e Turqisë në programin evropian të mbrojtjes SAFE, me vlerë 150 miliardë euro, ndërsa kryeministri Kyriakos Mitsotakis e ka ngritur publikisht këtë kërkesë si në takimet dypalëshe me Erdoganin, ashtu edhe në forume të NATO-s dhe Bashkimit Evropian.

Mediat ndërkombëtare raportojnë gjithashtu se Ankaraja është e shqetësuar se kundërshtimet e Greqisë dhe rezervat e shprehura nga aktorë të tjerë ndërkombëtarë, përfshirë Izraelin, mund të ndikojnë në procesin e rikthimit të Turqisë në programin e avionëve luftarakë F-35.

Referencat e përsëritura të Athinës ndaj casus belli konsiderohen nga pala turke si një pengesë në përpjekjet për përmirësimin e marrëdhënieve me Bashkimin Evropian dhe avancimin e bashkëpunimit në fushën e mbrojtjes.