Bruksel, 12 Qershor 2026 – Bashkimi Evropian ka shënuar sot një kthesë historike me hyrjen në fuqi të plotë të Paktit të ri për Azilin dhe Migracionin. Kjo reformë e gjerë strukturore, e miratuar fillimisht në maj të vitit 2024, synon të harmonizojë procedurat e azilit, të forcojë menaxhimin e flukseve migratore dhe të rikonceptojë sistemin e kthimit të personave që nuk përfitojnë mbrojtje ndërkombëtare.

Sipas raportit të fundit të progresit të publikuar nga Komisioni Evropian, pjesa më e madhe e shteteve anëtare kanë përmbyllur përshtatjet e nevojshme legjislative. Ndryshimet përfshijnë ngritjen e procedurave të reja të kontrollit të rreptë në kufijtë e jashtëm të bllokut dhe krijimin e mekanizmave të posaçëm monitorimi për garantimin e të drejtave themelore të njeriut.

Pakti i ri përbëhet nga dhjetë akte legjislative të ndërlidhura, ku ndër pikat më të diskutueshme mbetet krijimi i "qendrave të kthimit" në vende të treta, jashtë territorit të Bashkimit Evropian. Në këto struktura parashikohet të dërgohen të gjithë ata migrantë dhe azilkërkues kërkesat e të cilëve janë refuzuar në mënyrë të prerë nga autoritetet evropiane.

Një tjetër shtyllë e rëndësishme e këtij sistemi është "Solidarity Pool" (Fondi i Solidaritetit), një mekanizëm i ri që synon ndarjen e drejtë të përgjegjësive dhe barrës financiare e logjistike mes vendeve anëtare. Ky instrument do të mundësojë rritjen e kapaciteteve për transferimin e azilkërkuesve drejt shteteve përgjegjëse për shqyrtimin e aplikimeve, duke synuar një menaxhim më të balancuar të krizave migratore në nivel kontinental.