BRUKSEL/SARAJEVË – Bashkimi Evropian rrezikon një përplasje të re me Shtetet e Bashkuara të Amerikës lidhur me një projekt gazsjellësi në Ballkan, i cili raportohet se mbështetet nga rrethi i afërt i ish-presidentit Donald Trump.

Sipas dokumenteve të publikuara nga The Guardian, Brukseli ka ndërhyrë për të penguar dhënien e një kontrate të rëndësishme për ndërtimin e tubacionit të ashtuquajtur “Ndërlidhja Jugore”, që parashikohet të kalojë nëpër Bosnjë dhe Hercegovinë.

Projekti synon të lidhë vendin me një terminal të gazit natyror të lëngshëm në Kroaci, duke mundësuar furnizimin me gaz amerikan dhe reduktimin e varësisë nga Rusia.

Kontrata pritet t’i jepet kompanisë AAFS Infrastructure and Energy, një subjekt i themeluar së fundmi në shtetin amerikan Wyoming, i cili nuk ka bërë publik strukturën e pronësisë. Kompania drejtohet nga Jesse Binnall dhe Joe Flynn, të dy të lidhur me përpjekjet e Donald Trump pas zgjedhjeve presidenciale të vitit 2020.

Pavarësisht mungesës së një eksperience të dokumentuar në projekte të mëdha infrastrukturore, kompania ka shprehur synimin për të investuar rreth 1.5 miliardë dollarë në këtë gazsjellës dhe në projekte të tjera energjetike në Bosnjë dhe Hercegovinë.

Ndërkohë, Transparency International ka kritikuar legjislacionin e miratuar në mars nga ligjvënësit vendas, duke e cilësuar atë si një precedent të rrezikshëm, pasi parashikon dhënien e kontratës pa procedurë tenderimi.

Në një letër zyrtare të datës 13 prill, ambasadori i BE-së në Sarajevë, Luigi Soreca, ka paralajmëruar autoritetet boshnjake se projektligji duhet të jetë plotësisht në përputhje me rregullat e BE-së, në të kundërt mund të dëmtojë rrugën e vendit drejt integrimit evropian dhe përfitimeve financiare që lidhen me të.

Projekti merr rëndësi të veçantë në kontekstin e zhvillimeve gjeopolitike pas nisjes së pushtimit të Ukrainë nga Rusia në vitin 2022, pas të cilit BE-ja ka vendosur objektivin që vendet anëtare dhe ato aspirante të heqin dorë nga gazi rus deri në vitin 2028.

Megjithatë, Brukseli përballet me shqetësimin se ky projekt mund të vendosë një pjesë strategjike të infrastrukturës energjetike të rajonit nën ndikimin e një kompanie të lidhur politikisht me rrethin e Donald Trump, në një kohë tensionesh të shtuara ndërmjet palëve.