Princi Mohammed bin Salman duket se beson se fushata ushtarake SHBA-Izrael përbën një “mundësi historike” për riformësimin e Lindjes së Mesme

Udhëheqësi i Arabisë Saudite, Princi Mohammed bin Salman, po i bën presion Presidentit amerikan Donald Trump që të vazhdojë luftën kundër Iranit, duke argumentuar se fushata ushtarake SHBA-Izrael përbën një “mundësi historike” për të riformësuar Lindjen e Mesme. Kështu raporton New York Times, duke cituar burime të informuara mbi bisedimet nga zyrtarë amerikanë.

Sipas raportimit, gjatë një serie kontaktesh javën e fundit, Princi Mohammed i ka përcjellë Trump-it se duhet të vazhdojë deri në rrëzimin e qeverisë së fortë në Iran, sipas të njëjtave burime.

Sipas këtyre informacioneve, ai beson se Irani përbën një kërcënim afatgjatë për vendet e Gjirit dhe se ky rrezik mund të eliminohet vetëm përmes ndryshimit të regjimit.

Edhe Kryeministri i Izraelit, Benjamin Netanyahu, e konsideron Iranin si një kërcënim afatgjatë.

Megjithatë, analistët theksojnë se Izraeli mund ta konsideronte sukses një Iran të dobësuar, të përfshirë nga trazira të brendshme dhe të paaftë për të përbërë kërcënim, ndërsa Arabia Saudite e sheh një skenar të tillë si një rrezik serioz dhe të menjëhershëm për sigurinë e saj.

Artikulli i plotë i New York Times:

Presidenti Trump priti Princin e Kurorës Mohammed bin Salman të Arabisë Saudite në Shtëpinë e Bardhë vitin e kaluar.K Foto kredit: Haiyun Jiang/The New York Times Lideri saudit i bën presion Trump-it të vazhdojë luftën kundër Iranit

Princi i Kurorës Mohammed bin Salman e sheh këtë si një “mundësi historike” për të riformësuar rajonin, sipas burimeve të informuara nga zyrtarë amerikanë për bisedimet.

Udhëheqësi de facto i Arabisë Saudite, Princi i Kurorës Mohammed bin Salman, i ka bërë presion Presidentit Trump që të vazhdojë luftën kundër Iranit, duke argumentuar se fushata ushtarake SHBA-Izrael përbën një “mundësi historike” për të riformësuar Lindjen e Mesme, sipas burimeve të informuara nga zyrtarë amerikanë për këto bisedime.

Gjatë një serie kontaktesh javën e fundit, Princi Mohammed i ka përcjellë Trump-it se duhet të vazhdojë deri në shkatërrimin e qeverisë së fortë në Iran, sipas të njëjtave burime.

Sipas këtyre burimeve, ai ka argumentuar se Irani përbën një kërcënim afatgjatë për vendet e Gjirit dhe se ky rrezik mund të eliminohet vetëm përmes rrëzimit të qeverisë.

Kryeministri i Izraelit, Benjamin Netanyahu, gjithashtu e konsideron Iranin si një kërcënim afatgjatë, por analistët thonë se zyrtarët izraelitë mund ta konsideronin sukses një Iran të dobësuar nga trazirat e brendshme, i paaftë për të kërcënuar Izraelin, ndërsa Arabia Saudite e sheh një skenar të tillë si një rrezik serioz dhe të menjëhershëm për sigurinë e saj.

Megjithatë, zyrtarë të lartë në Arabinë Saudite dhe SHBA shqetësohen se nëse konflikti zgjatet, Irani mund të kryejë sulme gjithnjë e më të forta ndaj infrastrukturës së naftës saudite dhe SHBA mund të përfshihet në një luftë të pafund.

Në publik, Trump ka dhënë sinjale të paqarta, herë duke sugjeruar se lufta mund të përfundojë shpejt dhe herë duke lënë të kuptohet se mund të përshkallëzohet. Të hënën, ai deklaroi në rrjetet sociale se administrata e tij dhe Irani kishin zhvilluar “bisedime produktive për një zgjidhje të plotë të konfliktit”, megjithatë Irani mohoi që negociata të tilla të ishin duke u zhvilluar.

Pasojat e luftës për ekonominë dhe sigurinë kombëtare të Arabisë Saudite janë shumë të mëdha. Sulmet me dronë dhe raketa nga Irani, si përgjigje ndaj ofensivës SHBA-Izrael, kanë shkaktuar tashmë ndërprerje të mëdha në tregun e naftës.

Zyrtarët sauditë kanë hedhur poshtë pretendimet se Princi Mohammed ka kërkuar vazhdimin e luftës.

“Mbretëria e Arabisë Saudite gjithmonë ka mbështetur një zgjidhje paqësore të këtij konflikti, edhe para se ai të fillonte”, thuhet në një deklaratë të qeverisë saudite, duke shtuar se zyrtarët “janë në kontakt të ngushtë me administratën Trump dhe qëndrimi ynë mbetet i pandryshuar”.

“Shqetësimi ynë kryesor sot është të mbrojmë veten nga sulmet e përditshme ndaj popullit tonë dhe infrastrukturës civile”, shtoi qeveria. “Irani ka zgjedhur përshkallëzimin në vend të zgjidhjeve diplomatike, gjë që dëmton të gjithë, por më shumë vetë Iranin.”

Sipas burimeve, Trump ka qenë herë i hapur për të ulur tensionet, por Princi Mohammed ka argumentuar se kjo do të ishte një gabim dhe ka kërkuar goditje ndaj infrastrukturës energjetike të Iranit për të dobësuar qeverinë në Teheran.

Artikulli bazohet në intervista me persona që kanë qenë në kontakt me zyrtarë amerikanë dhe që kanë folur në kushte anonimiteti për shkak të ndjeshmërisë së bisedimeve. New York Times ka intervistuar persona me qëndrime të ndryshme mbi vazhdimin e luftës dhe rolin e Princit Mohammed në këshillimin e Trump-it.

Sekretarja e shtypit e Shtëpisë së Bardhë, Karoline Leavitt, tha se administrata “nuk komenton mbi bisedat private të presidentit”.

Princi Mohammed, një lider autoritar që ka ndërmarrë masa të forta ndaj kundërshtarëve, gëzon respektin e Trump dhe ka ndikuar më parë në vendimmarrjen e tij. Ai ka sugjeruar që SHBA të shqyrtojë vendosjen e trupave në Iran për të marrë nën kontroll infrastrukturën energjetike dhe për të rrëzuar qeverinë.

Në ditët e fundit, Trump ka shqyrtuar më seriozisht një operacion ushtarak për të marrë nën kontroll ishullin Kharg, një qendër kyçe e industrisë së naftës iraniane, megjithëse një operacion i tillë do të ishte shumë i rrezikshëm.

Arabia Saudite e sheh konfliktin edhe nga një këndvështrim ekonomik. Sulmet e Iranit kanë bllokuar pjesërisht ngushticën e Hormuzit, duke goditur industrinë energjetike të rajonit, pasi shumica e naftës saudite, emirate dhe kuvajtiane kalon përmes kësaj rruge drejt tregjeve ndërkombëtare.

Edhe pse Arabia Saudite dhe Emiratet kanë ndërtuar alternativa për transportin e naftës, këto rrugë janë goditur gjithashtu.

Analistët thonë se Princi Mohammed është i shqetësuar se nëse SHBA tërhiqet tani, Arabia Saudite dhe rajoni do të përballen vetëm me një Iran më të fortë dhe më agresiv.

Një konflikt i papërfunduar mund ta ekspozojë Arabinë Saudite ndaj sulmeve të shpeshta dhe t’i japë Iranit mundësinë të kontrollojë herë pas here ngushticën e Hormuzit.

Arabia Saudite disponon sisteme mbrojtëse për të përballuar sulmet, por burimet janë të kufizuara dhe sulmet tashmë kanë shkaktuar dëme, përfshirë viktima dhe plagosje.

Që nga fillimi i luftës, Netanyahu ka shtyrë për operacione që mund të çojnë në rrëzimin e qeverisë iraniane, ndërsa zyrtarët amerikanë kanë qenë më skeptikë për këtë mundësi.

Edhe pse janë eliminuar disa liderë, qeveria iraniane vazhdon të mbajë kontrollin.

Analistët paralajmërojnë se edhe nëse qeveria bie, forca të tjera mund të vazhdojnë sulmet ndaj Arabisë Saudite, sidomos ndaj objektivave energjetike.

Në të njëjtën kohë, lufta rrezikon edhe projektet ekonomike të Arabisë Saudite dhe planet për zhvillimin e vendit deri në vitin 2030, pasi stabiliteti është kyç për investitorët dhe turizmin.

Ministri i Jashtëm saudit, Faisal bin Farhan, theksoi se prioriteti kryesor është ndalimi i sulmeve ndaj Arabisë Saudite dhe vendeve fqinje.

“Do të përdorim çdo mjet – politik, ekonomik dhe diplomatik – për t’i ndalur këto sulme”, tha ai.