SHBA zhvendos raketa drejt Iranit, rriten shqetësimet për boshllëqe në mbrojtjen ajrore të Evropës

Një numër i konsiderueshëm raketash të mbrojtjes ajrore Patriot të SHBA-së janë zhvendosur nga Evropa drejt Lindjes së Mesme, ndërsa Uashingtoni po orienton burimet drejt luftës me Iranin. Ky zhvillim, sipas zyrtarëve amerikanë të mbrojtjes, ka krijuar boshllëqe shqetësuese në mbrojtjen ajrore të Evropës përballë Rusisë.

Lufta me Iranin, që po hyn në javën e katërt, ka çuar në dërgimin e mijëra trupave amerikane në rajon dhe ka shtyrë Pentagonin të kërkojë edhe 200 miliardë dollarë shtesë financim. Nga ana tjetër, Irani ka lëshuar raketa dhe dronë në rajonin e Gjirit, përfshirë edhe drejt bazave amerikane.

Sipas burimeve, dy sisteme raketore Patriot janë zhvendosur nga Gjermania në Turqi, pas disa raketave balistike të lëshuara nga Irani drejt territorit turk. Raketa të tjera Patriot janë marrë nga vende të ndryshme të Evropës për të forcuar mbrojtjen në Lindjen e Mesme.

Një zyrtar amerikan ka pranuar se rezervat e raketave Patriot në Evropë dhe në zona të tjera po zvogëlohen ndjeshëm për shkak të luftës, duke e cilësuar situatën “mjaft shqetësuese”.

Nga ana tjetër, Shtëpia e Bardhë ka deklaruar se ushtria amerikane ka mjaftueshëm municione dhe kapacitete për të përmbushur objektivat e operacionit ushtarak.

Sistemi Patriot, i zhvilluar që në vitet ’80, përdoret për të goditur avionë, raketa lundruese dhe raketa balistike me rreze të shkurtër. Ai ka treguar efektivitet të lartë edhe në luftën në Ukrainë, veçanërisht kundër raketave hipersonike ruse.

Megjithatë, disa zyrtarë kanë ngritur shqetësimin se në Lindjen e Mesme këto sisteme po përdoren edhe kundër dronëve iranianë Shahed, të cilët janë relativisht të lirë dhe më pak të avancuar, duke e bërë këtë përdorim joefikas nga pikëpamja strategjike.

Ndërkohë, zhvendosja e këtyre sistemeve ndodh në një moment kur Rusia vazhdon luftën në Ukrainë, ndërsa vendet evropiane përballen me kërcënime të vazhdueshme, përfshirë dronë, sabotime dhe sulme kibernetike. Zyrtarët paralajmërojnë se çdo kapacitet i larguar nga Evropa është një mundësi më pak për t’iu përgjigjur një përshkallëzimi të mundshëm nga Moska.

Ukraina ka kërkuar vazhdimisht më shumë sisteme Patriot, ndërsa presidenti Volodymyr Zelenskyy ka paralajmëruar se vendi mund të përballet me mungesa për shkak të përqendrimit të SHBA-së në konfliktin me Iranin.

Ndërkohë, SHBA ka nisur të përdorë edhe sisteme të reja kundër dronëve, si Merops, i cili funksionon me dronë që neutralizojnë dronë të tjerë me kosto më të ulët. Megjithatë, këto sisteme janë ende në numër të kufizuar dhe po vendosen gradualisht në rajon.

Situata aktuale tregon një zhvendosje të balancës së forcave dhe një rritje të presionit mbi kapacitetet ushtarake të SHBA-së dhe aleatëve të saj në disa fronte njëkohësisht.