Tiranë – Shqipëria po përballet me një rënie të fortë të lindshmërisë, teksa në një dekadë numri i foshnjave të lindura në vend ka rënë me rreth 35%, duke reflektuar si emigracionin e të rinjve ashtu edhe rritjen e kostove të jetesës.

Të dhënat e publikuara nga Instituti i Statistikave tregojnë se ndërmjet viteve 2015 dhe 2025 numri i lindjeve është ulur ndjeshëm, ndërsa shifrat po afrohen me pragun psikologjik të 20 mijë lindjeve në vit. Vetëm gjatë vitit të kaluar u regjistruan 21,425 lindje, rreth 8% më pak krahasuar me një vit më parë.

Sipas ekspertëve të demografisë, rënia nuk lidhet vetëm me vendimin e çifteve për të pasur më pak fëmijë, por edhe me tkurrjen e vetë popullsisë në moshë riprodhuese. Të dhënat tregojnë se gjatë dekadës së fundit numri i grave në moshën 20–34 vjeç, që konsiderohet kulmi i periudhës riprodhuese, ka rënë me rreth 32%.

Demografi Ilir Gëdeshi thekson se emigracioni i të rinjve dhe kostot e larta të jetesës kanë ndikim të drejtpërdrejtë në këtë trend. Sipas tij, studimet tregojnë se shumë çifte të reja shqiptare që emigrojnë në vende të tjera të Evropës priren të kenë më shumë fëmijë sesa bashkëmoshatarët e tyre që mbeten në Shqipëri.

Në të njëjtën kohë, sondazhet tregojnë një hendek të madh mes dëshirës për fëmijë dhe lindjeve reale. Në një anketë të mëparshme mbi shëndetin, gratë shqiptare deklaruan se numri ideal i fëmijëve gjatë jetës së tyre ishte mesatarisht 2.5 për familje, por në praktikë lindjet kanë rezultuar shumë më të ulëta.

Parashikimet për dekadën e ardhshme

Sipas projeksioneve demografike, nëse trendi i emigracionit të të rinjve dhe rënies së fertilitetit vazhdon, lindjet në Shqipëri mund të zbresin në rreth 13 mijë në vit deri në 2035, ndërsa në 2040 mund të afrohen me 10 mijë lindje në vit.

Ekspertët paralajmërojnë se vendi po hyn në një cikël të përshpejtuar të tkurrjes demografike, ku rënia e lindjeve nuk shkaktohet vetëm nga ulja e fertilitetit, por edhe nga fakti se ka gjithnjë e më pak të rinj në moshë për t’u bërë prindër.

Në këtë situatë, studiuesit theksojnë se politikat publike duhet të fokusohen në mbështetjen e familjeve të reja, uljen e kostove të jetesës dhe krijimin e kushteve që çiftet të realizojnë dëshirën për të pasur fëmijë.