Kalendari Enciklopedik për ditën e enjte 5 Mars 2026. Sot është dita e 64-të e vitit. Kanë mbetur edhe 301 ditë deri në fund të vitit 2026. Dielli: Lind në 06:14, Perëndon në 17:42. Gjatë kësaj nate pritet të jetë në fazën e saj të plotë (Hëna e Plotë e Marsit).

🇦🇱 Ngjarje nga Shqipëria dhe Ballkani

* 1991 – Eksodi i madh: Mijëra shqiptarë vërshuan drejt porteve të Durrësit dhe Vlorës për t’u nisur drejt Italisë me anijet "Lirija" dhe "Koka e Kalit", duke shënuar një nga momentet më dramatike të rënies së regjimit komunist.

* 1997 – Në Shqipëri nisi kaosi i madh i pranverës ’97. Një muaj i rëndë nën gjendje shtetrrethimi, kapitullim të institucioneve dhe vrasje të shumta mes civilëve.

* 1998 – Beteja e Prekazit (Kosovë): Fillimi i rrethimit treditur nga forcat serbe mbi shtëpinë e familjes Jashari. Kjo ngjarje njihet si kthesa vendimtare e luftës çlirimtare në Kosovë, ku heroi Adem Jashari dhe familja e tij u flijuan për liri.

* 1913 – Luftërat Ballkanike: Forcat greke pushtojnë Janinën pas një rrethimi të gjatë ndaj forcave osmane, duke ndryshuar rrjedhën e kufijve në jugun e Shqipërisë.

🌍 Ngjarje Botërore

* 1827 – Shkenca: Ndërron jetë Alessandro Volta, fizikani italian që shpiku baterinë e parë elektrike. Njësia matëse "Volt" mban emrin e tij.

* 1946 – Lufta e Ftohtë: Winston Churchill mban fjalimin e tij të famshëm "Perdja e Hekurt" në Misuri, SHBA, duke paralajmëruar ndarjen e Europës në dy blloqe pas Luftës së Dytë Botërore.

* 1970 – Siguria Globale: Hyn në fuqi Traktati për Mos-Përhapjen e Armëve Bërthamore (NPT), i nënshkruar nga 190 shtete.

🎨 Art dhe Kulturë

* 1608 – Muzikë: Lind kompozitori i madh barok, Claudio Monteverdi (pagëzimi), i cili konsiderohet babai i operës moderne.

* 1953 – Histori: Vdes diktatori sovjetik Joseph Stalin, duke i dhënë fund një epoke shtypjeje dhe duke hapur rrugën për "shkrirjen" e parë të regjimit në Bashkimin Sovjetik.

💡 Fakte Interesante

Në këtë ditë, në vitin 1933, Adolf Hitler fitoi zgjedhjet në Gjermani, duke i dhënë Partisë Naziste shumicën në Reichstag, një moment që ndryshoi historinë e njerëzimit përgjithmonë.