Edhe gjatë vitit 2026, në Shqipëri, ashtu si në mbarë Evropën do të zbatohet ndryshimi i orës, pasi vazhdon të jetë në fuqi rregullorja evropiane për kalimin nga ora dimërore në atë verore dhe anasjelltas.

Ndryshimi i parë i orës do të ndodhë të dielën, më 29 mars 2026. Në orën 02:00, akrepat do të zhvendosen një orë përpara dhe do të tregojnë 03:00, duke shënuar fillimin e orës verore. Me këtë ndryshim, “humbet” një orë gjumë.

Rikthimi në orën dimërore do të bëhet të dielën, më 25 tetor 2026, kur në orën 03:00, akrepat do të kthehen një orë pas, në 02:00, duke fituar kështu një orë gjumë.

Si ndikohen pajisjet

Shumica e pajisjeve elektronike si telefonat inteligjentë, kompjuterët, tabletët dhe orët smart e kryejnë ndryshimin automatikisht, për sa kohë janë të lidhura me internetin dhe kanë të vendosur saktë zonën kohore. Ndërsa orët analoge, alarmet, pajisjet shtëpiake apo orët e automjeteve duhet të rregullohen manualisht.

Pse zbatohet ndryshimi i orës

Ndryshimi i orës zbatohet në mënyrë të njëjtë në të gjithë Bashkimin Evropian, me qëllim sinkronizimin e transportit, tregtisë, shërbimeve dhe aktivitetit ekonomik mes shteteve anëtare.

Ndikimi në organizëm

Kalimi në orën verore ndikon në ciklin e gjumit dhe mund të shkaktojë lodhje, përgjumje dhe ndjesi të ngjashme me “jet lag”. Organizmit i duhen nga disa ditë deri në dy javë për t’u përshtatur plotësisht me ndryshimin e ritmit ditor.

Çfarë është ndjesia jet lag

Jet lag është ndjesia e lodhjes dhe çrregullimit që ndien trupi kur ora biologjike e brendshme nuk përputhet me orën lokale, zakonisht pas udhëtimeve të gjata që përfshijnë ndryshim zonash kohore.

Çfarë ndodh në trup

Trupi ynë funksionon sipas një ritmi biologjik 24-orësh (ritmi cirkadian), i cili rregullon:

gjumin dhe zgjimin,

energjinë gjatë ditës,

oreksin,

përqendrimin.

Kur kalon disa zona kohore shpejt (me avion), ky ritëm ngatërrohet dhe trupi “mendon” se është ende në orën e vjetër.

Simptomat më të zakonshme

lodhje e fortë,

përgjumje gjatë ditës ose pagjumësi natën,

dhimbje koke,

mungesë përqendrimi,

nervozizëm,

probleme me oreksin dhe tretjen.

Sa zgjat jet lag

Zakonisht duhen disa ditë deri në 1–2 javë që organizmi të përshtatet plotësisht, në varësi të:

numrit të zonave kohore të ndryshuara,

moshës,

gjendjes shëndetësore.

Pse lidhet edhe me ndryshimin e orës

Edhe ndryshimi i orës verë–dimër shkakton një formë të lehtë jet lag-u, sepse:

në pranverë humbim 1 orë gjumë,

në vjeshtë fitojmë 1 orë.

Edhe pse është vetëm 1 orë, trupi mund të reagojë me lodhje për disa ditë.

Si lehtësohet

fli dhe zgjohu gradualisht sipas orës së re,

ekspozohu në dritë natyrale gjatë ditës,

shmang kafeinën dhe alkoolin në mbrëmje,

ruaj orare të rregullta gjumi.

Me pak kohë, trupi rikthehet në ekuilibër. /noa.al