Tiranë, 16 dhjetor 2025 — Qeveria parashikon ndryshime të rëndësishme në mënyrën e tarifimit të mbetjeve, duke synuar zbatimin e parimit “Paguaj sipas hedhjes” për familjet dhe bizneset. Kjo masë është përfshirë në Programin Kombëtar të Parandalimit të Krijimit të Mbetjeve, i cili është nxjerrë për konsultim publik.

Sipas dokumentit, familjet dhe subjektet e biznesit do të paguajnë një taksë individuale në bazë të sasisë reale të mbetjeve që gjenerojnë, duke u larguar nga sistemi aktual me tarifa fikse. Qëllimi kryesor është krijimi i një modeli të ri që inkurajon riciklimin dhe reduktimin e mbetjeve.

Parimi “Paguaj sipas hedhjes” (PAYT) konsiderohet një nga instrumentet ekonomikë më efektivë për uljen e sasisë së mbetjeve dhe promovimin e konsumit të përgjegjshëm. Ky sistem ofron nxitje ekonomike për qytetarët dhe bizneset që të ndajnë dhe riciklojnë mbetjet, pasi tarifimi do të aplikohet vetëm për mbetjet e përziera të mbetura, ndërsa për mbetjet e riciklueshme nuk do të ketë pagesë.

Në masën 6 të programit theksohet se zbatimi i PAYT do të kërkojë ndryshime thelbësore si në mënyrën e ndarjes së tarifave të mbetjeve bashkiake, ashtu edhe në sistemin e grumbullimit. Modeli aktual me pika të përbashkëta do të zëvendësohet gradualisht me koshë ose kontejnerë individualë, të cilët do të mundësojnë matjen e sasisë së mbetjeve për çdo familje apo subjekt biznesi.

Sipas planit të qeverisë, ky sistem i ri pritet të vihet në zbatim brenda vitit 2029, duke i vendosur bashkitë përpara detyrimit për të plotësuar kuadrin ligjor dhe logjistikën e nevojshme.

“Paralelisht me zhvillimin e modeleve të reja të grumbullimit të mbetjeve, do të iniciohen ndryshimet ligjore për adoptimin e sistemit PAYT, duke mundësuar aplikimin e tarifave të bazuara në peshë dhe/ose vëllim për shërbimet bashkiake të menaxhimit të mbetjeve. Bashkitë do të fillojnë zbatimin e këtij sistemi jo më vonë se viti 2029”, thuhet në dokument.