Miratohet edhe në Evropë injeksioni që parandalon HIV-in

Lenakapaviri, një ilaç antiviral i zhvilluar nga kompania amerikane Gilead Sciences, ka marrë të martën miratimin përfundimtar nga Komisioni Evropian si mjet parandalues kundër infektimit me HIV. Kjo vjen vetëm disa javë pasi Agjencia Evropiane e Barnave dha një vlerësim pozitiv.

Si funksionon injeksioni

Ilaçi, i cili jepet me vetëm dy injeksione në vit, është cilësuar si një “gur kilometrik” nga UNAIDS (programi i OKB-së kundër HIV/AIDS), pasi ka potencialin të ndalojë përhapjen e një epidemie që vazhdon prej 44 vitesh. Lenakapaviri i përket klasës së “inhibitorëve të kapsidit”, të cilët lidhen me mbështjellësen e virusit HIV dhe bllokojnë shumimin e tij.

Ky medikament ishte miratuar më parë në SHBA dhe Evropë për trajtimin e rasteve të HIV-it që nuk i përgjigjeshin terapive standarde, por tani ka marrë dritën jeshile edhe për përdorim si profilaksi para ekspozimit (PrEP) tek të rriturit dhe adoleshentët me rrezik të lartë infektimi.

Çështja e çmimit

Përpara se të vihet në dispozicion në vendet e BE-së, Gilead duhet të përcaktojë çmimin dhe mënyrat e rimbursimit nga sistemet shëndetësore. Ky është një faktor kritik, pasi në SHBA kostoja e terapisë arrin mbi 28,000 dollarë në vit, shumë herë më e lartë se tabletat ditore ekzistuese për parandalim, të cilat shumë siguracione shëndetësore preferojnë t’i mbulojnë.

Megjithatë, një studim i publikuar në revistën The Lancet HIV tregoi se kostoja reale mund të bjerë deri në 25 dollarë në vit për pacient, çka ka nxitur kritika ndaj politikës së çmimeve të Gilead.

Disponueshmëria globale

Për të siguruar qasje më të gjerë, kompania ka dhënë falas licencat e prodhimit të gjenerikëve për gjashtë kompani farmaceutike, të cilat do ta shpërndajnë ilaçin në 120 vende me të ardhura të ulëta. Deri atëherë, Gilead është zotuar ta ofrojë pa fitim në vendet më të varfra.

Efikasiteti dhe njohja shkencore

Studimet klinike kanë treguar se lenakapaviri është afërsisht 100% efektiv në parandalimin e infektimit me HIV. Për këtë arsye, në vitin 2024 revista shkencore Science e shpalli si “arritjen shkencore të vitit”. /noa.al