Transmetuar më 08-09-2023, 14:14

Shkencëtarët kanë qenë vazhdimisht duke debatuar dhe duke kërkuar për një përgjigje të vetme, mbi pyetjen se cili qytet është më i vjetri në botë.

NjĂ« zgjidhje unike Ă«shtĂ« e vĂ«shtirĂ« pĂ«r t’u gjetur, ndĂ«r tĂ« tjera, pĂ«r shkak tĂ« humbjes sĂ« dĂ«shmive arkeologjike dhe kalimit tĂ« kohĂ«s.

Edhe pse nuk është vendosur se cili qytet është më i vjetri, janë disa që po shqyrtohen dhe më shumë triumfon Jericho në Palestinë, raporton noa.al.

Suza, Iran

Qyteti antik i Suzës filloi si një vendbanim i vogël në 7000 p.e.s dhe u shndërrua në një zonë urbane në 4200 p.e.s.

Në vitin 324 para Krishtit, ishte vendi ku Aleksandri i Madh organizoi martesën e më shumë se 10,000 maqedonasve dhe persëve në një përpjekje për të bashkuar kulturat.

Argos, Greqi

Argos mendohet se ka qenë i banuar vazhdimisht që nga viti 5000 para Krishtit.

Argos ishte një qendër kulturore në Greqinë e lashtë dhe gërmimet moderne kanë çuar në zbulimin e tempujve, teatrove dhe qeramikës antike.

Fayum, Egjipt

Në kohët e lashta, Fayum ishte një oaz i madh në Egjipt, i njohur për tokat pjellore dhe afërsinë me lumin Nil.

Njerëzit ishin të pranishëm në rajon diku para vitit 7200 para Krishtit, dhe komuniteti i parë bujqësor u krijua rreth vitit 5200 para Krishtit.

Sidon, Liban

Sidon, është një qytet port rreth 40 kilometra larg Bejrutit. Ai ishte i banuar rreth vitit 4000 para Krishtit.

Sidoni ishte një nga vendet e para që prodhoi ngjyrën vjollcë, e cila ishte aq e shtrenjtë dhe unike sa u bë një simbol i familjes mbretërore.

Plovdiv, Bullgari

Mbetjet e vendbanimeve njerëzore në Plovdiv datojnë në vitet 7000 para Krishtit. Romakët aneksuan Plovdivin në vitin 46 pas Krishtit dhe ndërtuan rrugë, kulla dhe ujësjellës në qytet.

Shumë nga rrënojat e lashta që qëndrojnë ende në qytet datojnë në atë periudhë.

Athinë, Greqi

Dëshmitë e banimit njerëzor në Athinë datojnë deri në 5000 vjet para Krishtit.

Gjatë Epokës së Artë të Athinës, qyteti ishte shtëpia e mendimtarëve dhe shkrimtarëve të mëdhenj, duke përfshirë Sokratin dhe Hipokratin.

Byblos, Liban

Byblos, një qytet port në bregdetin e Detit Mesdhe, ka qenë i banuar vazhdimisht që të paktën 5000 para Krishtit.

Papirusi ishte një nga artikujt kryesorë të tregtisë së qytetit në kohët e lashta, kështu që grekët e morën emrin e qytetit si fjalë për libër.

Jericho, Bregu Perëndimor

Jericho, një qytet në Territorin Palestinez, është një pretendent i fortë për vendbanimin më të vjetër në botë.

Ai daton afĂ«rsisht nĂ« vitin 9000 para Krishtit. Ă‹shtĂ« gjithashtu shtĂ«pia e murit mbrojtĂ«s mĂ« tĂ« vjetĂ«r tĂ« njohur nĂ« botĂ« – Muri i Jerikos – i cili ishte rreth 3.6 metra i lartĂ«.

Bejrut, Liban

Gërmimet në vitet 1990 zbuluan prova të qytetërimit 5000 vjeçar, që datojnë qytetin, tani kryeqyteti i Libanit, rreth vitit 3000 para Krishtit.

Bejruti ishte shtëpia e shkollës juridike më të shquar në Perandorinë Romake përpara se të shkatërrohej nga një tërmet në vitin 551 pas Krishtit.

Aleppo, Siri

Megjithëse mosha e saktë e Alepos nuk dihet, një tempull antik i zbuluar në qytet daton rreth vitit 3000 para Krishtit.

Sipas vlerësimeve, Alepo daton në vitet 5000 para Krishtit. Sot, qyteti është shkatërruar nga një luftë e zgjatur dhe të paktën 30 për qind e qendrës historike është shkatërruar.

Po në Shqipëri?

Qytetet më të vjetra të Shqipërisë janë Butrinti, Apolonia, Dyrrahu (Durrësi) dhe Orikumi, të themeluara që në shekujt VII-VI p.e.s. në tokat ilire. Durrësi është mbi 3 mijë vjet qytet, kurse Berati afro 2 500 vjeçar.

/noa.al